Italo Calvino’dan Klasiğin 14 Tanımı

* For English; brainpicking-italo-calvinos-14-definitions-of-a-classic

Italo Calvino klasik eserlerin özelliklerini 14 maddede güzelce özetlemiş. Açıkçası bu tanımlara bakınca “Klasik” olabilecek eserin kişiden kişiye bayağı değişebileceği anlaşılabiliyor. Mesela kimisine kainatı önüne seren eserler, kimisi için sıkıcı olabilir. Yani “klasik” eserler aslında o kadar “evrensel” sayılmazlar. Zaten günümüzün aşırı fazla çeşitliliği karşısında gerçek anlamda “evrensel” bir eser (yani yaş, kültür, eğitim ..vb fark etmeden herkesimden insanı etkileyebilecek eserler) yaratabilmek neredeyse imkansız. O zaman herkesin kendi çapında bir “Klasik eser” koleksyonu olacak demektir bu. Bu durumda da Calvino, kişiye klasik gelebilecek eserlerin özelliklerini, biraz da kendi çağının atmosferine göre, tanımlamış. Calvino bu eserleri genellikle kitaplar olarak ön görsede, aynı tanım filmler, müzikler, besteler, ve belki diğer sanat dalları içinde geçerli olabilir. İşte benim nacizane çevirim ile Calvino’nun klasik eserlere bakış açısı. Çeviride hata olursa şimdiden af ola, zaten o yüzden orjinali ile birlikte sunuyorum ^_^  ;

1. The classics are those books about which you usually hear people saying: ‘I’m rereading…’, never ‘I’m reading….’

İnsanlar Klasik Kitaplar hakkında asla ‘Okuyorum’ demez, onun yerine ‘Tekrar okuyorum’ derler. Gerçekten klasiği klasik yapan onların tekrar ve tekrar zevkle okunabilmesidir.

2. The Classics are those books which constitute a treasured experience for those who have read and loved them; but they remain just as rich an experience for those who reserve the chance to read them for when they are in the best condition to enjoy them.

Klasikler onu okuyup sevenler için değerli bir tecrübe teşkil ederler; ama onu en çok eğlenecekleri ve zevk alabilecekleri zamana kadar okumadan saklayanlar için de zengin bir deneyim olarak hazır beklerler.

3. The classics are books which exercise a particular influence, both when they imprint themselves on our imagination as unforgettable, and when they hide in the layers of memory disguised as the individual’s or the collective unconscious.

Klasikler özellikle etki yapan eserlerdir; hem yansıttıkları hayal gücü ile unutulmazdırlar, hem de bilinçsizce anılarımızın katmanlarına sızarlar.

4. A classic is a book which with each rereading offers as much of a sense of discovery as the first reading.

Klasik eserler tekrar okunduğunda (ya da seyredildiğinde) her seferinde daha önce fark etmediğiniz yeni bir tarafını keşfedersiniz. Zaten bu nedenle kaç kere okunursa okunsun asla bıktırmaz.

5. A classic is a book which even when we read it for the first time gives the sense of rereading something we have read before.

Klasik eserler ilk okunduklarında dahi, onu sanki daha önce okumuşuz gibi bir his verirler. Sanırım bu o eserin gerçekten bizim özümüze hitap ettiğinin kanıtıdır.

6. A classic is a book which has never exhausted all it has to say to its readers.

Klasik eserlerin okuyucusuna söylemek istediği şeyler asla tükenmez.

7. The classics are those books which come to us bearing the aura of previous interpretations, and trailing behind them the traces they have left in the culture or cultures (or just in the languages and customs) through which they have passed.

Klasik eserler bize, önceki yorumlamaların havasını taşır, ve arkalarında kültürden kültüre geçmiş olandan izler bırakırlar.

8. A classic is a work which constantly generates a pulviscular cloud of critical discourse around it, but which always shakes the particles off.

Klasik bir iş çevresinde, sürekli bir tür “eleştirisel söylem toz bulutları” üretir, ama bu tozları daima üstünden atar.

9. Classics are books which, the more we think we know them through hearsay, the more original, unexpected, and innovative we find them when we actually read them.

Klasik eserler söylenti yoluyla daha çok tanınır ve konuşulur, ama gerçekten okunduklarında onları söylendiğinden daha orjinal, beklenmedik ve yenilikçi buluruz.

10. A classic is the term given to any book which comes to represent the whole universe, a book on a par with ancient talismans.

Tüm evreni, kainatı sunabilen herhangi kitap bir klasik, sanki antik tılsımlarla eş değer bir kitap olabilir.

11. ‘Your’ classic is a book to which you cannot remain indifferent, and which helps you define yourself in relation or even in opposition to it.

Kayıtsız kalamadığın ve seni alakalı yada alakasız bile olsa ifade etmekte yardımcı olan bir eser ‘senin’ klasik eserindir.

12. A classic is a work that comes before other classics; but those who have read other classics first immediately recognize its place in the genealogy of classic works.

Diğer klasiklerden önce gelin bir iş, bir Klasiktir; ama klasikleri okumuş olanlar onu klasik işler şeceresindeki yerini hemen bilirler.

13. A classic is a work which relegates the noise of the present to a background hum, which at the same time the classics cannot exist without.

Şu anki “gürültüyü”, klasiklerin onsuz olamadığı bir “arka plan uğultusuna” aynı anda bastıran iş klasiktir. * Sanırım yazar burda gürültü ile güncel-dünyevi yaşamın koşuşturmasını, ve arka plan uğultusu ile de klasik eserin insanlığa yaptığı etkiyi demek istiyor.

14. A classic is a work which persists as a background noise even when a present that is totally incompatible with it holds sway.

Tesiriyle tamamen uyumsuz bir zamanda yada çağda bile olsa, bir “arka plan gürültüsü” gibi kalabilen işe klasik iş denir. * Gene sanırım “arka plan gürültüsü” burda klasik eserin insanlığa yaptığı etki oluyor.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s